Home / Tài liệu học tập / Văn mẫu lớp 12 / Phân tích và so sánh người vợ nhặt trước và sau khi về làm vợ Tràng

Phân tích và so sánh người vợ nhặt trước và sau khi về làm vợ Tràng

Phân tích và so sánh người vợ nhặt trước và sau khi về làm vợ Tràng

Bài làm

Nếu Tô Hoài là nhà văn của những phong tục tập quán, Nguyễn Trung Thành là nhà văn của những tích cách phi thường, nhân vật anh hùng thi Kim Lân lại được mệnh danh là nhà văn của nông thôn, “người một lòng đi về với đất, với người, với thuần hậu nguyên thủy của cuộc sống nông thôn” (Nguyên Hồng). Người nông dân trong cái nhìn đôn hậu của ông hiện lên với một vẻ đẹp riêng. Có thể thấy qua hình ảnh người vợ nhặt từ trước đến sau khi làm vợ Tràng trong tác phẩm “Vợ nhặt”.

Tác phẩm được Kim Lân viết văn 1962, tiền thân là tiểu thuyết “Xóm ngụ cư”. Nguyễn Khải từng phải thốt lên rằng: “Tôi không tin Nguyễn Tuân có thể viết “Chữ người tử tù” cũng như Kim Lân có thể viết “Vợ nhặt”. Đó là thần viết, thần mượn tay người để viết”. Qua câu chuyện xoay quanh việc nhặt vợ của Tràng, câu chuyện đã cho thấy thân phận bi thảm của con người trong đói khát, nhưng lại không gợi lên bất cứ sự bi thương, tuyệt vọng nào. Ngược lại, đó còn là nơi để tình yêu thương và khát vọng sống nảy nở và thăng hoa.

Người vợ nhặt hiện lên đầu tiên qua cái nhìn của Tràng. Đó là một người phụ nữ không tên tuổi, không nguồn gốc, không hành trang. Nhà văn gọi đó là “thị”, “người đàn bà”. Điều đó tạo nên ấn tượng về những phận người vô danh bé mọn, hình ảnh của những con người khốn cùng bị đói khát đẩy ra đường, phải đi tha phương cầu thực.

Hình ảnh thị trước khi làm vợ Tràng là người phụ nữ với ngoại hình xơ xác, kiệt quệ, áo quần “tả tơi như thổ đỉa”, “khuôn mặt lưỡi cày xám xịt chỉ còn thấy hai con mắt”. Lời nói thốt ra thì chao chát, chỏng lỏm, cong cờn: “Điêu! Người thế mà điêu!”, “Ăn thật nhá! Ừ thì ăn, sợ gì”, “Hà, ngon! Về chị ấy thấy hụt tiền thì bỏ bố”. Hành động thì sấn sổ, bất chấp: “lon ton” chạy lại đẩy xe cho Tràng, “liếc mắt cười tít”, cắm đầu ăn một chặp bốn bát bánh đúc, bám vào câu đùa vu vơ để theo không về làm vợ của một người đàn ông xa lạ mới gặp hai lần. Chân dung người vợ nhặt hiện lên là chân dung con người bị đói khát làm cho méo mó cả hình hài và nhân cách, sẵn sàng vứt bỏ nhân phẩm để đổi lấy miếng ăn. Nhưng trong cái nhìn đôn hậu của Kim Lân, chân dung người vợ nhặt còn là hình ảnh của người mang trong mình khát khao sống mãnh liệt: dù bị đẩy vào hoàn cảnh đói khát, cùng đường tuyệt lộ vẫn không từ bỏ sự sống. Cái chao chát, chỏng lỏm, vô duyên kia chỉ là hiện thân của cái đói chứ không phải cái xấu, là mặt khác của lòng khát sống. Trong cái nhìn cảm thông và chiều sâu nhân đạo của ngòi bút Kim Lân, thị đáng thương hơn đáng ghét, đáng giận.

Xem thêm:  Tình quê hương đất nước là một nét nổi bật của thơ thời kì kháng chiến chống Pháp. Phân tích những nét chung và riêng của cảm hứng về quê hương đất nước trong các bài thơ Bên kia sông Đuống (Hoàng cầm), Việt Bắc (Tố Hữu) và Đất nước (Nguyễn Đình Thi)

Nhưng khi về làm dâu, làm vợ Tràng, thị như là một người khác. Trên đường về xóm ngụ cư, thị hiện lên trong “cái nón rách tàng nghiêng nghiêng che khuất đi nửa khuôn mặt” cùng với “bước chân rón rén, e thẹn”. Ở đó, ta vừa có cảm giác cái xấu hổ của một cô dâu mới về nhà chồng lại có cái tủi hổ của người vợ nghèo theo không về. Bước vào nhà, thị “đảo mắt nhìn xung quanh” rồi “nén một tiếng thở dài”. Tiếng “thở dài” của nỗi thất vọng khi cái cọc mình cố níu để sống sót thì ra cũng không hơn hoàn cảnh của mình là mấy? Thị ngồi mớm xuống mép giường. Đằng sau những chi tiết thể hiện sự ý tứ và tế nhị của ngượi vợ nhặt, có nỗi rụt rè của nàng dâu mới mà cũng có cả nỗi bất an của người vợ theo không về tương lai của chính mình.

Sáng hôm sau, thị dậy sớm quét dọn nhà cửa, tiếng “vâng” ngoan ngoãn và những nhát chổi “sàn sạt” trên sân. Khung cảnh bỗng trở nên bình yên và đầm ấm đến lạ. Trong bữa cơm ngày đói, thị điềm nhiên và miếng cháo cám vào miệng. Thị đã tự nguyện gắn kết với gia đình mới, chấp nhận hoàn cảnh để vun đắpvà giữ gìn sự sống. Như vậy, sau khi về làm vợ Tràng, người vợ nhặt đã thay đổi hoàn toàn, đến chính Tràng cũng không nhận ra: “Trông thị hôm nay khác lắm”. Sự xuất hiện của thị đã tạo nên một luồng sinh khó mới mẻ: dường như sau mỗi bước chân nhân vật, niềm vui lại được sống lại, nảy nở và sinh sôi.

Xem thêm:  Phân tích nhân vật A Phủ trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ

Người vợ nhặt từ một người xơ xác, kiệt quệ trở nên khỏe khoắn; từ những câu nói chao chát, hành động chỏng lỏm lại có những cử chỉ rất ân cần, hiền dịu và hiểu chuyện; từ một người không nhà, không cửa, không vị trí, cái tên giờ đã có nhà, có gia đình, có người thân. Từ nạn nhân thị trở thành chủ nhân, từ con người vứt bỏ danh dự vì miếng ăn thành người tế nhị, nữ tính và không chỉ có lo cho mình mà còn biết hòa mình và lo cho mọi người. Nhưng sau tất cả, ở thị vẫn nguyên vẹn một khát vọng sống mãnh liệt. Nghệ thuật miêu tả nhân vật chủ yếu là cái nhìn bên ngoài, qua ngoại hình, cử chỉ, lời nói và hành động để tái hiện nhân vật. Sự thay đổi ấy không phải vô lí, khó hiểu mà chỉ là những biểu hiện khác nhau của lòng ham sống, khát vọng được sống mà thôi: trong đói khát, họ là những nạn nhân nhưng khi gặp được yêu thương họ là những mầm xanh tràn đầy nhựa sống. Hình tượng người vợ nhặt chính là hình ảnh thân phận người phụ nữ Việt Nam nói riêng và người nông dân Việt Nam nói chung trong nạn đói: bi thảm có, bị rẻ rúng có, khổ đau nhưng vẫn tràn đầy sức sống và tình yêu thương. Trước khi làm vợ, thị là nạn nhân – là lời tố cáo đanh thép của tác giả với xã hội thực dân tàn ác. Sau khi làm vợ, thị là hình ảnh của sức sống, niềm yêu thương – đó cũng là niềm tin của Kim Lân vào con người, vào tương lai. Cái nhìn ấy chỉ có thể có được ở một tấm lòng đôn hậu, luôn thấu hiểu và tin tưởng tuyệt đối vào phẩm chất tốt đẹp của con người, vào cuộc đời của một con người “một lòng đi về với đất, với những thuần hậu nguyên thủy của cuộc sống nông thôn”. Tác phẩm ấy chỉ có thể được viết lên bằng lối viết tài hoa mà hóm hỉnh, sử dụng sáng tạo ngôn ngữ nông thôn của nhà văn xứ Kinh Bắc.

Xem thêm:  Một trong những sáng tạo nghệ thuật đặc sắc của Kim Lân trong truyện ngắn Vợ nhặt là đã xây dựng được một tình huống truyện độc đáo và hấp dẫn. Hãy phân tích truyện Vợ nhặt để chứng minh cho ý kiến trên

Kim Lân là một nhà văn “viết rất ít nhưng ngày càng được khâm phục rất nhiều” bởi những “áng văn giản dị và trung thực về con người” (Hemingway). Hình ảnh người vợ nhặt cũng như các tác phẩm của ông là không chỉ là hình ảnh của một thời, một giai đoạn mà là ở mọi thời. Họ đã cất lên cho ta nghe “bài ca sự sống”.

Check Also

So sánh hai nhân vật Chiến và Việt trong Những đứa con trong gia đình

So sánh hai nhân vật Chiến và Việt trong Những đứa con trong gia đình

So sánh hai nhân vật Chiến và Việt trong Những đứa con trong gia đình …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *